35. Οι νομοί της Ελλάδας
Επιλέξτε ενότητα Γ ΄ Ενότητα: Το ανθρωπογενές περιβάλλον της Ελλάδας
Επιλέξτε ενότητα Γ ΄ Ενότητα: Το ανθρωπογενές περιβάλλον της Ελλάδας
Επιλέξτε ενότητα Γ ΄ Ενότητα: Το ανθρωπογενές περιβάλλον της Ελλάδας
Επιλέξτε ενότητα
Γεωγραφία Ε΄ Τάξης

Κεφάλαιο 35ο : Οι νομοί της Ελλάδας

     Στο κεφάλαιο αυτό θα μάθετε:

Εκτύπωση χαρτών Ελλάδας

Το ψηφιακό βιβλίο

Ενότητα Γ. Το ανθρωπογενές περιβάλλον της Ελλάδας

Ο διοικητικός διαχωρισμός σε νομούς δεν ισχύει πλέον (από το 2011), αλλά έχει ιστορική αξία και είναι ακόμα χρήσιμος.

Οι νομοί υπήρξαν διοικητικές περιοχές του κράτους μας σε όλη σχεδόν την ιστορία του. Ι­δρύ­θη­καν το 1833 και επιβίωσαν, με μικρότερες ή μεγαλύτερες αλλαγές, μέ­χρι την τε­λευ­ταί­α ημέρα του 2010, οπότε και καταργήθηκαν. Από το 2011 (με το σχέδιο “Καλλικράτης”) στη θέση τους βρίσκο­ναι οι πε­ρι­φε­ρει­α­κές ενότητες (ΠΕ) ως τμήματα των περιφερειών.

Αυτή η αλλαγή είναι πολύ πρόσφατη, γι’ αυτό τα βιβλία μας, οι χάρτες και πολλοί άν­θρω­ποι αναφέρονται ακόμη σε νομούς. Σε ένα μεγάλο ποσοστό οι τελευταίοι με­το­νο­μά­στη­καν σε ΠΕ, αλλά υπάρχουν και μερικές διαφοροποιήσεις, αφού κάποιοι νο­μοί έσπασαν σε δύ­ο ΠΕ, ενώ άλλοι καταργήθηκαν. Συγκεκριμένα:

 Από τους 51 νομούς που υπήρχαν οι 43 έγιναν περιφερειακές ενότητες χωρίς κά­ποια με­τα­βο­λή στα εδαφικά τους όρια.

Από τους υπόλοιπους 8 οι πέντε διχοτομήθηκαν, δημιουργώντας μια δεύτερη ΠΕ, και οι τρεις καταργήθηκαν.

Οι οχτώ νομοί που επηρεάστηκαν από αυ­τές τις αλλαγές


Ανατολική Μακεδονία-Θράκη

Ο νομός Καβάλας έσπασε σε δύο ΠΕ, την ΠΕ Καβάλας (το ηπειρωτικό τμήμα του νο­μού) και την ΠΕ Θάσου (το νησιωτικό κομμάτι).


Θεσσαλία
Ο νομός Μαγνησίας έσπασε σε δύο ΠΕ, την ΠΕ Μαγνησίας (το ηπειρωτικό τμήμα του νομού) και την ΠΕ Σποράδων (το νησιωτικό κομμάτι).

Αττική
Ο νομός Αττικής καταργήθηκε. Λόγω του μεγάλου πληθυσμού της περιοχής ήταν ο μο­να­δι­κός νομός που υποδιαιρούνταν σε τέσσερις νομαρχίες (Αθηνών, Πειραιώς, Α­να­το­λι­κής Ατ­τι­κής, Δυτικής Αττικής).

Από αυτές:

Η νομαρχία Αθηνών καταργήθηκε. Στη θέση της δημιουργήθηκαν τέσσερις ΠΕ (Βό­ρει­ας Α­θή­νας, Κεντρικής Αθήνας, Νότιας Αθήνας, Δυτικής Αθήνας).

Η νομαρχία Πειραιώς έσπασε σε δύο ΠΕ, την ΠΕ Πειραιά (το ηπειρωτικό τμήμα της νο­μαρ­χί­ας) και την ΠΕ Νήσων (το νησιωτικό κομμάτι με εδάφη από την Πε­λο­πόν­νη­σο).

● Στις νομαρχίες Ανατολικής και Δυτικής Αττικής δεν υπήρξε κάποια μεταβολή (με­το­νο­μά­στη­καν σε ΠΕ).


Ιόνια Νησιά

Ο νομός Κεφαλληνίας έσπασε σε δύο ΠΕ, την ΠΕ Κεφαλληνίας και την ΠΕ Ιθάκης.

Βόρειο Αιγαίο

Ο νομός Λέσβου έσπασε σε δύο ΠΕ, την ΠΕ Λέσβου και την ΠΕ Λήμνου.
Ο νομός Σάμου έσπασε σε δύο ΠΕ, την ΠΕ Σάμου και την ΠΕ Ικαρίας.

Νότιο Αιγαίο

● Στο Νότιο Αιγαίο πραγματοποιήθηκε η εντυπωσιακότερη αλλαγή: Στη θέση των δύο νο­μών ι­δρύ­θη­καν 13 περιφερειακές ενότητες! Ειδικότερα:

Ο νομός Κυκλάδων καταργήθηκε. Στη θέση του δημιουργήθηκαν 9 ΠΕ (Κέας-Κύθ­νου, Σύ­ρου, Άνδρου, Τήνου, Μυκόνου, Μήλου, Πάρου, Νάξου, Θήρας).

Ο νομός Δωδεκανήσου καταργήθηκε. Στη θέση του δημιουργήθηκαν 4 ΠΕ (Κα­λύ­μνου, Κω, Ρόδου, Καρπάθου).

Τι είναι οι νομοί ;

Νομοί είναι οι περιοχές στις οποίες χωρίζεται η καθεμιά διοικητική περιφέρεια της χώρας.

Οι νομοί της Ελλάδας είναι 51.

Ο χωρισμός της περιφέρειας σε νομούς έχει γίνει με βάση γεωμορφολογικά (δηλ. το ανάγλυφο της περιοχής), ιστορικά, οικονομικά και διοικητικά (πώς μπορεί να διοικηθεί καλύτερα) κριτήρια.


Ποια είναι η πρωτεύουσα ενός νομού ;

Συνήθως η μεγαλύτερη πόλη κάθε νομού είναι και η πρωτεύουσά του. Στην πρωτεύουσα του νομού εδρεύουν οι υπηρεσίες της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης οι οποίες αποφασίζουν για την εκτέλεση και τη συντήρηση δημόσιων και κοινωφελών έργων, καθώς επίσης και για τη συντήρηση και διαχείριση των κρατικών κτιρίων, μηχανημάτων και αυτοκινήτων. Οι αποφάσεις λαμβάνονται από τον Νομάρχη και το Νομαρχιακό Συμβούλιο.


Στην πρωτεύουσα  βρίσκονται το νοσοκομείο, η αστυνομία, η πυροσβεστική και οι δικαστικές αρχές, ενώ παρατηρείται η μεγαλύτερη εμπορική κίνηση του νομού.


Μερικές φορές, τα ιστορικά κριτήρια επιβάλλουν την πρωτεύουσα ενός νομού. π.χ. το Μεσολόγγι είναι πρωτεύουσα του νομού Αιτωλοακαρνανίας (ή Αιτωλίας και Ακαρνανίας), παρ' ότι είναι μικρότερη σε πληθυσμό πόλη από το Αγρίνιο. Είναι όμως πόλη πλούσια σε ιστορία.

Χάρτης - νομοί και  πρωτεύουσες

Νομοί

Νομοί 2

Οι νομοί της Ελλάδας σε αριθμούς

Οι νομοί της Ελλάδας σε αριθμούς

νομοί

QUIZ - Νομοί και πρωτεύουσες

νομοί

mathima.gr

νομοί

cosmathan

νομοί-πρωτεύουσες νομοί-πρωτεύουσες protevouses_nomoi.swf νομοί-Κρυπτόλεξο Περιφερειακές ενότητες

Παύλος Κώτσης

Απαντήσεις στις εργασίες του τετραδίου εργασιών

Κεφάλαιο 1ο : O χάρτης
Κεφάλαιο 2ο : Είδη χαρτών
Κεφάλαιο 3o : Η ταυτότητα του χάρτη: Τίτλος και Υπόμνημα
Κεφάλαιο 4ο : Η ταυτότητα του χάρτη: Κλίμακα
Κεφάλαιο 5ο : Προσανατολισμός με τη βοήθεια του χάρτη

Επαναληπτικό Α΄ Ενότητας

Ενότητα Β:  Το φυσικό περιβάλλον της Ελλάδας

Κεφάλαιο 6ο : Η μορφή και το σχήμα της Ελλάδας

Κεφάλαιο 7ο : Η θέση της Ελλάδας στον κόσμο

Κεφάλαιο 8ο : Οι ακτές της Ελλάδα­ς

Κεφάλαιο 9ο : Οι θάλασσες της Ελλάδας

Κεφάλαιο 10ο : Νησιωτικά συμπλέγματα και νησιά της Ελλάδας

Κεφάλαιο 11ο : Η ζωή στα νησιά

Κεφάλαιο 12ο : Οι παραθαλάσσιοι οικισμοί της Ελλάδας

Επανάληψη κεφαλαίων 8-12

Κεφάλαιο 13ο : Τα βουνά της Ελλάδας

Κεφάλαιο 14ο : Οι πεδιάδες της Ελλάδας

Κεφάλαιο 15ο : Η ζωή στα βουνά και στις πεδιάδες

Επανάληψη κεφαλαίων 13-15

Κεφάλαιο 16ο : Η έννοια του κλίματος - Διαφορές καιρού και κλίματος
Κεφάλαιο 17ο : Το κλίμα της Ελλάδας
Κεφάλαιο 18ο : Καιρός, κλίμα και ανθρώπινες δραστηριότητες
Κεφάλαιο 19ο : Τα ποτάμια της Ελλάδας
Κεφάλαιο 20ο : Οι λίμνες της Ελλάδας
Κεφάλαιο 21ο : H ζωή στα ποτάμια και τις λίμνες της Ελλάδας
    Επανάληψη κεφαλαίων 19 - 21

Κεφάλαιο 22ο : Η χλωρίδα και η πανίδα της Ελλάδας
Κεφάλαιο 23ο : Η βλάστηση της Ελλάδας
Κεφάλαιο 24ο : Χαρακτηριστικά οικοσυστήματα της Ελλάδας

Επανάληψη κεφαλαίων 22 - 24

Κεφάλαιο 25ο : Αλλαγές στην επιφάνεια της Γης

Κεφάλαιο 26ο : Ο ρόλος των ηφαιστείων και των σεισμών στις αλλαγές της φύσης

Κεφάλαιο 27ο : Οι φυσικές καταστροφές στο χώρο της Ελλάδας 


Ενότητα Γ:  Το ανθρωπογενές περιβάλλον της Ελλάδας

Κεφάλαιο 28ο : Οι Έλληνες: Ένας λαός με μεγάλη κ­αι συνεχή ιστορία­

Κεφάλαιο 29ο : Ο πληθυσμός της Ελλάδας

Κεφάλαιο 30ό : Η γεωγραφική κατανομή του πληθυσμού της Ελλάδας

Κεφάλαιο 31ο : Τα μεγάλα αστικά κέντρα της Ελλάδας

Κεφάλαιο 32ο : Οι πόλεις της Ελλάδας

    Επανάληψη κεφλαίων 28 - 32

Κεφάλαιο 33ο : Η διοικητική διαίρεση της Ελλάδας
Κεφάλαιο 34ο : Τα γεωγραφικά διαμερίσματα και οι περιφέρειες της Ελλάδας
Κεφάλαιο 35ο : Οι νομοί της Ελλάδας

    Επανάληψη κεφλαίων 33 - 35
Κεφάλαιο 36ο : Η αγροτική παραγωγή στην Ελλάδα

Κεφάλαιο 37ο : Η κτηνοτροφική παραγωγή και η αλιεία στην Ελλάδα

Κεφάλαιο 38ο : Ο δασικός και ο ορυκτός πλούτος στην Ελλάδα

Κεφάλαιο 39ο : Η βιομηχανική παραγωγή στην Ελλάδα

  Επανάληψη κεφλαίων 36 - 39

Κεφάλαιο 40ο : Οι υπηρεσίες στην Ελλάδα

Κεφάλαιο 41ο : Οι συγκοινωνίες στην Ελλάδα

Κεφάλαιο 42ο : Οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.)

Κεφάλαιο 43ο : Η σημασία της Ευρωπαϊκής Ένωσης

  Επανάληψη κεφλαίων 40 - 43

Παρουσιάσεις

Γρηγόρης Ζερβός

 Αρβανιτίδης Θεόδωρος

1. Πού ανήκουν γεωγραφικά και διοικητικά οι παρακάτω νομοί; Κάνε την αντιστοίχιση.


 Γεωγραφικό διαμέρισμα   Νομός       Περιφέρεια

 Πελοπόννησος                 Αχαΐας        Δυτική Ελλάδα

 Ήπειρος                        Ιωαννίνων    Ήπειρος

 Μακεδονία                     Καβάλας       Ανατολική Μακεδονία και Θράκη

 Νησιά Αιγαίου Πελάγους      Σάμου          Βόρειο Αιγαίο

 Νησιά Αιγαίου Πελάγους      Δωδεκανήσου  Νότιο Αιγαίο

 Νησιά Αιγαίου Πελάγους      Κυκλάδων      Νότιο Αιγαίο

 Μακεδονία                     Δράμας        Ανατολική Μακεδονία και Θράκη

 Στερεά Ελλάδα - Εύβοια      Ευρυτανίας     Στερεά Ελλάδα

 Κρήτη                          Λασιθίου       Κρήτη

 Πελοπόννησος                 Ηλείας         Δυτική Ελλάδα

 Στερεά Ελλάδα - Εύβοια      Βοιωτίας       Στερεά Ελλάδα

 Μακεδονία                     Καστοριάς      Δυτική Μακεδονία

 Θράκη                          Ροδόπης       Ανατολική Μακεδονία και Θράκη


ΕΛΛΑΔΑ - ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ (ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ)

Επιλέξτε Περιφέρεια, για να εμφανιστούν οι
Περιφερειακές Ενότητες της  επιλεγμένης Περιφέρειας:

Δείτε διάφορες πληροφορίες για τους νομούς

ΠΗΓΗ:

Παύλος Κώτσης

Οι Περιφερειακές Ενότητες (νομοί) της Ελλάδας

(διαδραστικές ασκήσεις)

ΠΗΓΗ:

Τάσης Παύλος

  Μικρά προγραμματάκια που θα σε βοηθήσουν να μάθεις την Ελλάδα καλύτερα. Σε κάθε εφαμογή υπάρχει ένα πρόγραμμα εκμάθησης όπου με ένα κλικ πάνω σε κάθε σημείο μαθαίνεις τις πληροφορίες γι' αυτό (όνομα νομού, βουνού, ποταμού ή λίμνης) και στη συνέχεια μία άσκηση όπου μπορείς να ελέγξεις τις γνώσεις σου.

protevouses.swf