Επιλέξτε ενότητα

ΦΕ1: ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ (να μη διδαχθεί)

ΦΕ2: ΤΑ ΔΟΝΤΙΑ ΜΑΣ – Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΤΑΞΙΔΙΟΥ ΤΗΣ ΤΡΟΦΗΣ

ΦΕ3: ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΤΗΣ ΤΡΟΦΗΣ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ

ΦΕ4: Τροφές και ενέργεια (Μεταφορά από την ενότητα της «Ενέργειας».)

Επανάληψη στο πεπτικό σύστημα

Φυσικά Ε΄ Τάξης

Κεφάλαιο 4ο Πεπτικό σύστημα

ΦΕ1: ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ   (να μη διδαχθεί)

ΦΕ2: ΤΑ ΔΟΝΤΙΑ ΜΑΣ – Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΤΑΞΙΔΙΟΥ ΤΗΣ ΤΡΟΦΗΣ
(Αφαιρείται η σελίδα 62 και η εργασία 2 της σελ. 63)

ΦΕ3: ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΤΗΣ ΤΡΟΦΗΣ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ
(Αφαιρείται το πείραμα της σελ. 65, αλλά επισημαίνεται από τον εκπαιδευτικό ηχρησιμότητα του σάλιου. )

ΦΕ4: ΤΡΟΦΕΣ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΕΙΑ (Μεταφορά από την ενότητα της «Ενέργειας».)

Επανάληψη  

Το μάθημα στο ψηφιακό βιβλίο

Τετράδιο Εργασιών

Βιβλίο δασκάλου

Απαντήσεις στο Τετράδιο Εργασιών

Χωρίς τροφή δεν αντέχει κανείς πολύ καιρό. Όπως όλοι οι ζωντανοί οργανισμοί, έτσι και
ο άνθρωπος χρειάζεται ενέργεια για:

- την ανάπτυξή του (ανάπτυξη οστών και μυών)

- τις λειτουργίες του (κίνηση, ομιλία, αναπνοή, λειτουργία καρδιάς και οργάνων)

Τα βασικά συστατικά των τροφίμων είναι:

- οι πρωτεΐνες

- οι υδατάνθρακες

- τα λίπη

- τα άλατα

- τα ιχνοστοιχεία (ασβέστιο, σίδηρος κ.ά)

- οι βιταμίνες

- οι φυτικές ίνες

Η λέξη πρωτεΐνη προέρχεται από την ελληνική λέξη "πρώτος", που σημαίνει το πρώτο στοιχείο. Οι πρωτεΐνες είναι απαραίτητα στοιχεία για την ανάπτυξη και ανακατασκευή των ιστών, την καλή λειτουργία και δομή όλων των ζωντανών κυττάρων.


Πρωτεΐνες παίρνουμε από τα ζώα και τα προϊόντα τους (κρέας, γάλα, αβγά). Σημαντικές είναι επίσης και οι φυτικές πρωτεΐνες που παίρνουμε κυρίως από τα όσπρια.

Πρωτεΐνες Υδατάνθρακες

Οι υδατάνθρακες αντιπροσωπεύουν την πιο σημαντική πηγή ενέργειας για τον οργανισμό και είναι ζωτικοί για ένα ποικίλο και ισορροπημένο διαιτολόγιο.


Τους συναντούμε κυρίως σε αμυλούχες τροφές, όπως το ψωμί, τα ζυμαρικά και το ρύζι, και σε κάποια ροφήματα, όπως οι χυμοί φρούτων και τα ποτά με ζάχαρη.

Λίπη

Είναι μια σημαντική πηγή ενέργειας για τον οργανισμό.


Βρίσκονται στο κρέας , στο λάδι , στο βούτυρο , στα γαλακτοκομικά , σε ψάρια και στην πέτσα των πουλερικών.

Ιχνοστοιχεία

Σιδηρος , χαλκος , ιωδιο , ασβέστιο κ.α.


Είναι απαραίτητα για την σωστή λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού.


Βοηθούν στο σχηματισμό διάφορων ιστών του σώματος πχ οστά, δόντια, μύες και άλλα.

    Ρυθμίζουν αρκετές φυσιολογικές διεργασίες πχ μεταβολισμό, ηλεκτρολύτες, μυική σύσπαση, θυρεοειδή , φυσιολογική καρδιακή λειτουργία κτλ

Τα βρίσκουμε στα πράσινα λαχανικά , στα δημητριακά , στα όσπρια , στο κόκκινο κρέας , στα ψάρια , τα θαλασσινά κτλ

Είναι αναγκαίες για την αξιοποίηση των τροφών από τον οργανισμό και για την προστασία του οργανισμού μας από τις λοιμώξεις.

Τροφές πλούσιες σε βιταμίνες είναι κυρίως τα φρούτα και τα λαχανικά. Τις βρίσκουμε και στο κρέας , στα γαλακτοκομικά και στα λίπη.

Βιταμίνες Φυτικές ίνες

Είναι αναγκαίες για την αξιοποίηση των τροφών από τον οργανισμό και για την προστασία του οργανισμού μας από τις λοιμώξεις.

Τροφές πλούσιες σε βιταμίνες είναι κυρίως τα φρούτα και τα λαχανικά. Τις βρίσκουμε και στο κρέας , στα γαλακτοκομικά και στα λίπη.

Υγιεινή διατροφή

Η υγιεινή διατροφή πρέπει να περιλαμβάνει ποικιλία τροφών, καθώς για την ανάπτυξη και λειτουργία του οργανισμού μας είναι απαραίτητα στη σωστή αναλογία όλα τα στοιχεία των τροφών.

Δεν πρέπει να επιλέγουμε τις τροφές μας σύμφωνα με το είδος τους μόνο, δηλ. αν είναι κρέας ή ψωμί ή γλυκό, κλπ.


Μας ενδιαφέρει κυρίως η ποιότητα!

Ποιο κοτόπουλο θα προτιμούσες;

Όσο ψηλότερα βρίσκεται μια τροφή στη διατροφική πυραμίδα τόσο λιγότερο πρέπει να καταναλώνεται από τον άνθρωπο.

Όπως χρειάζεται να προσέχουμε την διατροφή μας (όσον αφορά στο είδος της αλλά και στην ποιότητά της), έτσι χρειάζεται να προσέχουμε και την σωματική μας άσκηση.


Η πυραμίδα δραστηριοτήτων μάς κατατοπίζει σχετικά:

ΠΥΡΑΜΙΔΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ

1. Ισορροπημένη διατροφή

More presentations from Angelos Haralabous

Τα βασικά συστατικά των τροφίμων.

QUIZ - Τα βασικά συστατικά των τροφών.

QUIZ : Ισορροπημένη διατροφή 2

Σταυρόλεξο - Πεπτικό

Πυραμιδα της διατροφής

Διατροφική πυραμίδα

 (Αφαιρείται η σελίδα 62 και η εργασία 2 της σελ. 63)

 Πυραμίδα δραστηριοτήτων

 Αρβανιτίδης

Τα βασικά συστατικά των τροφίμων.

Παρουσιάσεις

Ημερήσιο πρόγραμμα γευμάτων

Αρβανιτίδης Θεόδωρος

QUIZ : Ισορροπημένη διατροφή 2

Σουδίας Γιάννης

 Αρβανιτίδης

QUIZ :

διατροφή

Τα βασικά συστατικά των τροφίμων.

Προτείνεται η αφαίρεσή του γιατί έχει γίνει σε προηγούμενες τάξεις και γίνεται και στην οικιακή οικονομία της Α’ Γυμνασίου

Τετράδιο Εργασιών

 Αρβανιτίδης

Το ταξίδι της τροφής ξεκινάει από το στόμα.

Η τροφή κόβεται ή σχίζεται από τα δόντια και μπαίνει στη στοματική κοιλότητα.

Οι σιελογόνοι αδένες (1) εκκρίνουν σάλιο στη στοματική κοιλότητα. Το σάλιο διασπά τα συστατικά των τροφών και ιδιαίτερα το άμυλο, μαλακώνει τις στερεές τροφές ώστε να γίνουν με τη βοήθεια της γλώσσας μικρά μπαλάκια κι έτσι διευκολύνει το ταξίδι της τροφής στο στομάχι.


 Η μπουκιά κατεβαίνει πρώτα από τον φάρυγγα (2) και μετά από τον οισοφάγο (3).

 

Στο στομάχι (4) η τροφή αναμειγνύεται με τα στομαχικά υγρά (ένζυμα, υδροχλωρικό οξύ), που διαλύουν τις πρωτεΐνες. Η τροφή γίνεται ένα παχύρρευστο υγρό και κατευθύνεται προς το πρώτο μέρος του λεπτού εντέρου (7) που λέγεται δωδεκαδάκτυλο.

 

Στο ήπαρ ή συκώτι (5) παράγεται η χολή η οποία διασπά τα λίπη. Αποθηκεύεται στην χοληδόχο κύστη (ένα μικρό "σακουλάκι" ακριβώς κάτω από τον αριθμό 6) και εκκρίνεται στο δωδεκαδάκτυλο, το αρχικό  τμήμα του λεπτού εντέρου (7).


Το πάγκρεας (8)παράγει το σπουδαιότερο από τα πεπτικά υγρά, το παγκρεατικό υγρό, και την ινσουλίνη που εκκρίνονται επίσηςστο δωδεκαδάκτυλο και είναι απαραίτητες για τη διάσπαση υδατανθράκων και πρωτεϊνών.

 

Με τα εντερικά υγρά που υπάρχουν μέσα στο λεπτό έντερο (7) η τροφή διασπάται ακόμα περισσότερο.

Τα χρήσιμα συστατικά περνούν μέσα στο αίμα και από εκεί μεταφέρονται στον οργανισμό.

 

Τα άχρηστα υπολείμματα της τροφής γίνονται παχύρρευστα και τελικά, περνώντας μέσα από το παχύ έντερο (9), αποβάλλονται από τον πρωκτό (10).

Από το   digitalzoot

Η γεύση

Το όργανο με το οποίο αισθανόμαστε τη γεύση είναι η γλώσσα.

Πάνω στη γλώσσα υπάρχουν μικρά εξογκώματα, οι «θηλές», που περιέχουν τους γευστικούς κάλυκες.

Οι γευστικοί κάλυκες ανιχνεύουν τη γεύση και στέλνουν το αντίστοιχο ερέθισμα στον εγκέφαλο.

Περίπου 10.000 γευστικοί κάλυκες που βρίσκονται στη γλώσσα μάς βοηθούν να αναγνωρίζουμε τις τέσσερις βασικές γεύσεις: γλυκό, πικρό, ξινό, αλμυρό.

αλμυρό

πικρό

γλυκό

ξινό

Οι γεύσεις αυτές ανιχνεύονται σε τέσσερις διαφορετικές περιοχές της γλώσσας. Στο μπροστινό μέρος ανιχνεύεται κυρίως το γλυκό. Στα δύο πλάγια το αλμυρό, πιο πίσω το ξινό και στο πίσω μέρος της γλώσσας το πικρό.

3. Το ταξίδι της τροφής συνεχίζεται

More presentations from Angelos Haralabous

ΠΕΙΡΑΜΑ ΣΤΟ ΠΕΠΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΡΟΛΟ ΤΗΣ ΧΟΛΗΣ

Πείραμα διάσπαση του αμύλου από το σάλιο

Το ταξίδι της τροφής συνεχίζεται 1ο πείραμα

Πείραμα για το ρόλο της χολής στο πεπτικό μας σύστημα

Ανίχνευση αμύλου με ιώδιο

Πεπτικό Σύστημα για μικρά παιδιά

Η πέψη -  ΜΙΑ ΦΟΡΑ ΚΑΙ ΕΝΑΝ ΚΑΙΡΟ ΗΤΑΝ...Η ΖΩΗ

Το ταξίδι της τροφής

Παύλος Κώτσης

τα μέρη του πεπτικού συστήματος

QUIZ - τα μέρη του δοντιού

Πεπτικό σύστημα - Ένα ταξίδι που διαρκεί 30 ώρες

Παιχνίδι - Βάλε τα όργανα στη σωστή τους θέση

Παπαδημητρίου Νικόλαος

QUIZ - Πεπτικο σύστημα 2

QUIZ - Πεπτικο σύστημα

QUIZ - Πεπτικο σύστημα 3

QUIZ - Πεπτικο σύστημα 4

Φτιάξε το πεπτικό σύστημα (αγγλικά)

Σουδίας Γιάννης

Παρουσιάσεις

Αρβανιτίδης Θεόδωρος

QUIZ

QUIZ - Πεπτικο σύστημα 5

Απαντήσεις στο Τετράδιο Εργασιών

Επαναληπτικό στο πεπικό σύστημα   e-mathima

Επαναληπτικό στο πεπικό σύστημα 2 Χαρμπής

Γλωσσάρι...


Πεπτικό σύστημα ονομάζεται το σύνολο των οργάνων με τα οποία γίνεται η πέψη.

Πέψη ονομάζεται η διαδικασία με την οποία ο οργανισμός μας παίρνει από τις τροφές τα χρήσιμα στοιχεία.

Νεογιλά ονομάζονται τα πρώτα δόντια που αποκτά ένα παιδί, τα οποία αντικαθιστώνται περίπου στην ηλικία των έξι χρόνων.

Μόνιμα ονομάζονται τα δόντια που αντικαθιστούν τα νεογιλά.

• Το συκώτι είναι αδένας, ο οποίος παράγει τη χολή.

• Η χολή εκκρίνεται στο δωδεκαδάκτυλο, το αρχικό τμήμα του λεπτού εντέρου, και διασπά τα λίπη.

• Το πάγκρεας είναι αδένας, ο οποίος παράγει χημικές ουσίες που εκκρίνονται στο δωδεκαδάκτυλο.

• Στη διατροφική πυραμίδα απεικονίζεται η συχνότητα με την οποία πρέπει να καταναλώνουμε τις διάφορες τροφές.

Με μια ματιά...


• Τα βασικά όργανα του πεπτικού συστήματος είναι τα δόντια, οι σιελογόνοι αδένες, ο φάρυγγας, ο οισοφάγος, το στομάχι, το λεπτό και το παχύ έντερο, το συκώτι, η χοληδόχος κύστη και το πάγκρεας.

• Με τα δόντια κόβεται και πολτοποιείται η τροφή. Ανάλογα με το σχήμα και τη λειτουργία τους τα δόντια χωρίζονται σε κοπτήρες, κυνόδοντες, προγόμφιους και γομφίους.

• Πρέπει να φροντίζουμε τα δόντια μας βουρτσίζοντάς τα μετά από κάθε γεύμα. Ακόμη πρέπει να επισκεπτόμαστε τον οδοντίατρο τακτικά για προληπτικούς λόγους.

• Το σάλιο, που εκκρίνεται από τους σιελογόνους αδένες, διασπά το άμυλο και βοηθά στη δημιουργία της μπουκιάς, η οποία μέσα από τον οισοφάγο περνά στο στομάχι. Εκεί μετατρέπεται σε παχύρρευστο χυλό με την επίδραση των στομαχικών υγρών.

• Στη διατροφική πυραμίδα απεικονίζονται τα είδη των τροφών και η συχνότητα με την οποία πρέπει να καταναλώνουμε καθένα από αυτά.

• Η ισορροπημένη διατροφή πρέπει να περιλαμβάνει ποικιλία τροφών.

Θεωρία - πεπτικό 1

Θεωρία - πεπτικό 2

Πυραμίδα διατροφής

Το πρωινό μου

QUIZ - Πεπτικό

QUIZ - Πεπτικό 2

QUIZ - Πεπτικό 3

QUIZ - Πεπτικό 4

chrysantor

1. ΥΛΙΚΑ ΣΩΜΑΤΑ

2. ΜΙΓΜΑΤΑ

2. ΕΝΕΡΓΕΙΑ

4. ΠΕΠΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

5. ΘΕΡΜΟΤΗΤΑ

6. ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ

7. ΦΩΣ

8. ΗΧΟΣ

9. ΜΗΧΑΝΙΚΗ

ΦΕ4:  Τροφές και ενέργειας και ενέργεια  κλικ εδώ

Άγγελος Χαραλάμπους

Αρβανιτίδης Θεόδωρος

Αρβανιτίδης Θεόδωρος

Σουδίας Γιάννης

Τετράδιο Εργασιών

 Αρβανιτίδης

QUIZ - Τα δόντια μας

Σουδίας

 Αρβανιτίδης

nipapadim

τα μέρη του δοντιού

QUIZ - τα μέρη του δοντιού

Παπαδημητρίου Νικόλαος

Συμβουλές , video , τραγούδια και πολλά ακόμη για τα δόντια

QUIZ - Τα δόντια μας

Σουδίας Γιάννης

 Αρβανιτίδης

Τετράδιο Εργασιών

 Αρβανιτίδης

Παρουσιάσεις

2. Τα δόντια μας – Η αρχή του ταξιδιού της τροφής

More presentations from Angelos Haralabous

Γρηγόρης Ζερβός

QUIZ - Τα δόντια μας 2

QUIZ

Στοματική υγιεινή

Έργα και ημέρες της κυρίας Τερηδόνας

QUIZ - Τα δόντια μας 3

sainia.gr

Τα δόντια μας, τα πιο γερά κόκαλα του οργανισμού μας!

Τα δόντια είναι τα όργανα του πεπτικού συστήματος με τα οποία

  κόβουμε,

  σχίζουμε    και

  μασάμε τις τροφές 

Βρίσκονται 

στην πάνω και 

στην κάτω γνάθο της στοματικής κοιλότητας.

Ανάλογα με τη θέση τους στο στόμα, το σχήμα τους και την λειτουργία που επιτελούν διακρίνουμε τα δόντια σε τέσσερα είδη:

α) Κοπτήρες (τομείς)

β) Κυνόδοντες

γ) Προγόμφιοι

δ) Γομφίοι

Τα πρώτα δόντια του ανθρώπου φυτρώνουν μέσα από τα ούλα, από την ηλικία των 6 μηνών έως 3 ετών. Είναι συνολικά 20 (10 σε κάθε γνάθο) και ονομάζονται νεογιλά.

Σε ηλικία 6 ετών αρχίζουν να πέφτουν και στη θέση τους φυτρώνουν
32 μόνιμα δόντια (16 σε κάθε γνάθο). Τα δόντια της πάνω και κάτω γνάθου είναι όμοια. Η διαδικασία αυτή ολοκληρώνεται συνήθως μέχρι την ηλικία των 20 ετών.

20 δόντια 32 δόντια

sainia.gr

1. Κοπτήρες (τομείς), 2. Κυνόδοντες,
3. Προγόμφιοι, 4. Γομφίοι

Ανατομία του δοντιού  (από τι αποτελείται ένα δόντι)

Οι ονομασίες των δοντιών

Κοπτήρες = ονομάζονται έτσι επειδή κόβουν την τροφή.

Κυνόδοντες = πήραν την ονομασία από την αρχαία ελληνική λέξη ¨κύων", που σημαίνει σκύλος, καθώς στο σκύλο τα δόντια αυτά είναι ιδιαίτερα μεγάλα.

Γομφίοι ή τραπεζίτες = γιατί έχουν μεγάλη επιφάνεια, "τράπεζα¨ (τραπέζι) έτσι ώστε να είναι πιο εύκολη η μάσηση των τροφών.

Γομφίοι (οι τελευταίοι που αποκτάμε) ή σωφρονιστήρες ή φρονιμίτες = επειδή τους αποκτάμε, μετά το 20ο έτος της ηλικίας μας, όταν πλέον είμαστε... φρόνιμοι.

Ασθένειες των δοντιών Συμβουλές για υγιή δόντια Τροφές για υγιή δόντια

sainia.gr

aaaaaaaaaaaaaa

Πεπτικό σύστημα

Τα κύτταρα για να διατηρηθούν ζωντανά χρειάζονται τροφές, νερό και οξυγόνο.

Οι περισσότερες τροφές, για να χρησιμοποιηθούν από τα κύτταρα, πρέπει να μετατραπούν σε πιο απλά συστατικά.

Η επεξεργασία των τροφών λέγεται πέψη και γίνεται στο πεπτικό σύστημα.

Μόλις αρχίσεις να μασάς, το ταξίδι της τροφής ξεκινά. Κάθε μπουκιά ακολουθεί μια διαδρομή, που διαρκεί περίπου τριάντα ώρες.

Στην παρακάτω εικόνα μπορείς να παρακολουθήσεις το ταξίδι της τροφής μέσα από τα διάφορα όργανα του πεπτικού συστήματος και να μάθεις για τη λειτουργία καθενός από αυτά.

Γνωρίζετε ότι

Συνολικά παράγονται 1 - 1,5 λίτρα σάλιου την ημέρα.

Το στομάχι είναι ένας "σάκος" με ισχυρό μυϊκό τείχος. Έχει το μέγεθος μιας μπάλας του τένις αλλά γίνεται σαν μπάλα ποδοσφαίρου όταν παραφάμε!!

Το συκώτι (ήπαρ) είναι το μεγαλύτερο σε μέγεθος εσωτερικό όργανο και εκτελεί περίπου 500 διαφορετικές λειτουργίες. Είναι σαν ένα χημικό εργοστάσιο!


Περίπου το 1/3 του αίματος περνάει από το συκώτι κάθε λεπτό.


Μπορεί να αφαιρεθεί το 80% του ηπατικού ιστού χωρίς να προκληθούν σοβαρές διαταραχές στην υγεία του ατόμου. Το απομένον 20% όχι μόνο είναι επαρκές, αλλά αναγεννά και το υπόλοιπο, ώστε τελικά το ήπαρ να αποκτήσει το αρχικό βάρος του.

Στο πάγκρεας παράγεται η ινσουλίνη , μια ορμόνη απαραίτητη για τον έλεγχο του σακχάρου στο αίμα.

Τα πρώτα 25 cm. του λεπτού εντέρου αποτελούν το δωδεκαδάκτυλο, το οποίο δέχεται τη χολή από τη χοληδόχο κύστη και παγκρεατικές εκκρίσεις από το πάγκρεας.

Το λεπτό έντερο έχει μικρή διάμετρο (2,5cm) σε σχέση με το παχύ (6,5 cm). Το μήκος του όμως (6-7 m) είναι πολύ μεγαλύτερο από του παχέος εντέρου (1,5 m).

sainia.gr

ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΤΕ ΤΑ ΚΕΝΑ

QUIZ: Πεπτικό Σύστημα


…ένα ταξίδι που διαρκεί Δημιουργία παρουσίασης