Επιλέξτε Ενότητα
t.e_e_en.15_1.pdf

Τετράδιο εργασιών

λεξιλόγιο: Τηλεόραση, επιχειρήματα, θετικά, αρνητικά, πλεονεκτήματα, μειονεκτήματα, διαφήμιση, κατανάλωση, διαδίκτυο, υποστηρίζω, κοινωνία,  ενημέρωση, πληροφόρηση, χρησιμοποιώ, παραπλάνηση, αναψυκτικό, ενέργεια, υποστηρίζω, ραδιόφωνο, μηνύματα, σύνθημα, σλόγκαν, εβδομαδιαίο πρόγραμμα, τηλεοπτική εκπομπή, επικοινωνία, ψυχαγωγία, συνήθειες, άρρωστος.

Οικογένεια λέξεων:

·         τηλέ + … (τηλεπικοινωνία, τηλεταινία κτλ.)

 Γραμματική:

 ·         Αιτιολογικοί σύνδεσμοι (επειδή, διότι)

·         Αόριστος –άγω  … ήγα (παράγω – παρήγα, παρήγαγα, κτλ.)

·         Μετοχές ώντας/οντας (βοηθώντας, ακούγοντας κτλ)

Γλώσσα Ε΄ Τάξης

Βιβλίο μαθητή

Τι θα μάθουμε

Κείμενα:

Τα θετικά … και τα αρνητικά

Τηλεόραση και διαφήμιση

Προγράμματα τηλεόρασης

Επανάληψη στην ΕΝΟΤΗΤΑ 15

ΕΝΟΤΗΤΑ 15

Τηλεόραση

Τα θετικά … και τα αρνητικά

Ενότητα 1 - Ο φίλος μας το περιβάλλον

Ενότητα 2 - Η ζωή στην πόλη

Ενότητα 3: 28η Οκτωβρίου

Ενότητα 4 - Τα ζώα που ζουν κοντά μας

Ενότητα 5 - 17 Νοέμβρη

Ενότητα 6 - Οι φίλοι μας, οι φίλες μας

Ενότητα 7 - Μουσική

Ενότητα 8 - Χριστούγεννα

Ενότητα 9 - Βιβλία - βιβλιοθήκες

Ενότητα 10 - Μυστήρια - επιστημονική φαντασία

Ενότητα 11 - Παιχνίδια, παιχνίδια, παιχνίδια

Ενότητα 12 - 25η Μαρτίου

Ενότητα 13 - Κατασκευές

Ενότητα 14 - Πάσχα

Ενότητα 15 - Τηλεόραση

Ενότητα 16 - Αθλήματα - σπορ

Ενότητα 17 - Ταξίδια στο διάστημα

Δες την ιστορία (εξέλιξη) της τηλεόρασης εδώ

Στη σημερινή τεχνολογική εποχή είναι δύσκολο να βρεις σπίτι χωρίς τηλεόραση – τουλάχιστον στον λεγόμενο «αναπτυγμένο» κόσμο. Όλοι μας περνάμε κάποιο μέρος του ελεύθερου χρόνου μας παρακολουθώντας τηλεόραση.

Η τηλεόραση δεν είναι από μόνη της ούτε καλή ούτε κακή. Εμείς την χρησιμοποιούμε καλά ή κακά και την κάνουμε τέτοια.

Η επιλογή ανήκει στον ίδιο τον άνθρωπο. Αν μπορέσει να χρησιμοποιήσει για το πραγματικό καλό του την τηλεόραση, έχει σίγουρα πολλά να ωφεληθεί. Έτσι μπορεί να τη μετατρέψει από κατάρα σε ευλογία.

Αφού σήμερα η τηλεόραση είναι αναπόσπαστο μέρος της ζωής μας, ας φροντίσουμε να επωφεληθούμε από τη χρησιμότητα της και να απορρίψουμε καθετί το βλαβερό και άχρηστο.

 Θετικές επιπτώσεις

  Αρνητικές επιπτώσεις

Η τηλεόραση, λοιπόν, όπως και άλλες συσκευές  που έχουν μπει στη ζωή μας τα τελευταία χρόνια μπορεί να είναι καλή για εμάς αρκεί να τη χρησιμοποιούμε σωστά.  

Τηλεόραση - Τα θετικά... και τα αρνητικά

Όταν εκφράζουμε τη γνώμη μας σχετικά με ένα θέμα ή όταν θέλουμε να πετύχουμε ένα στόχο, πρέπει να υποστηρίζουμε τη θέση μας με τρόπο πειστικό και σαφή.


Για να εκφράσουμε τη γνώμη μας για κάποιο θέμα, σωστό είναι πρώτα να ενημερωθούμε όσο μπορούμε καλύτερα για τις θετικές και αρνητικές πλευρές του.

Κάθε γνώμη μας την υποστηρίζουμε με επιχειρήματα. Επιχειρήματα είναι οι σκέψεις που αποδεικνύουν γιατί μια άποψη είναι ή δεν είναι σωστή.

Έτσι, όταν θέλουμε να πείσουμε κάποιον για τις απόψεις μας , φροντίζουμε ώστε ο λόγος μας να είναι οργανωμένος σύμφωνα με τα εξής στοιχεία:


• Χρησιμοποιούμε στις προτάσεις μας τα ρήματα: νομίζουμε πως..., θεωρούμε ότι..., κατά την άποψή μας..., πιστεύουμε πως…  Κατά τη γνώμη μου…


Π.χ. Κατά τη γνώμη μου, η τηλεόραση απομακρύνει τους ανθρώπους.
Πολλοί όμως
πιστεύουν ότι η τηλεόραση είναι συντροφιά για τους μοναχικούς ανθρώπους.


π.χ. Η τηλεόραση μας χαλαρώνει, γιατί η παρακολούθησή της δεν απαιτεί κόπο.


• Εκφράζουμε με σαφή τρόπο το λόγο για τον οποίο υποστηρίζουμε ή ζητάμε κάτι. Σε αυτό μάς βοηθά πολύ η χρήση αιτιολογικών προτάσεων, που αρχίζουν με αιτιολογικούς συνδέσμους, π.χ. γιατί, διότι, αφού, επειδή, μια και, μια που κτλ.

Π.χ. Πολλοί κατηγορούν την τηλεόραση, γιατί μας κάνει μοναχικούς.


• Χρησιμοποιούμε λέξεις όπως: σίγουρα, φυσικά, λοιπόν, βέβαια, τελικά.

Π.χ. Τελικά η τηλεόραση, όπως και άλλες συσκευές  που έχουν μπει στη ζωή μας τα τελευταία χρόνια μπορεί να είναι καλή για εμάς αρκεί να τη χρησιμοποιούμε σωστά.  



Πώς πείθουμε κάποιον δικαιολογώντας αυτά που λέμε

 Βιβλίο Γραμματικής Ε΄ - Στ΄

Αναγνωρίζω τα είδη των κειμένων

Αιτιολογικές Προτάσεις

Οι δευτερεύουσες επιρρηματικές προτάσεις -
τελικές,  αιτιολογικές, αποτελεσματικές,  υποθετικές,  εναντιωματικές - παραχωρητικές και χρονικές  προτάσεις

Αιτιολογικές προτάσεις

Αιτιολογικές λέγονται οι προτάσεις που δηλώνουν την αιτία μιας πράξης ή μιας κατάστασης.

Χωρίζονται συνήθως από τις προτάσεις που προσδιορίζουν με κόμμα, εκτός κι αν είναι πολύ σύντομες.

Εισάγονται:

Π.χ.













Άλλοι τρόποι δήλωσης της αιτίας

Μπορούμε επίσης να δηλώσουμε την αιτία χρησιμοποιώντας και:

α) τις προθέσεις από, για, με, τις καταχρηστικές προθέσεις λόγω, εξαιτίας ή ακόμη και τη λόγια πρόθεση ένεκα, π.χ.

Από την αφηρημάδα του ξέχασε το πορτοφόλι του.

Απαλλάχτηκε λόγω βλακείας.

Θύμωσα με τη συμπεριφορά του.

Μάλωσαν για την κληρονομιά.

Απολύθηκε εξαιτίας κακής διαγωγής.

Δεν ήρθε ένεκα της αρρώστιας του.

β) με λέξεις όπως: αιτία, λόγος, δικαιολογία, εξήγηση, αφορμή κ.ά., π.χ.

Η συμπεριφορά σου είναι η αιτία που φτάσαμε σ’ αυτή την κατάσταση.

γ) με τις εκφράσεις: γι’ αυτό, γι’ αυτόν το λόγο, ακριβώς γι’ αυτόν το λόγο κ.ά., π.χ.

Ενώ είχε υποσχεθεί ότι θα πάμε στο γήπεδο, δεν πήγαμε. Γι’ αυτό το λόγο πείσμωσα και δε βγαίνω από το δωμάτιό μου.

αιτιολογικοί
σύνδεσμοι

Δεν πήγα στο σχολείο, γιατί ήμουν άρρωστος.

Δε συμφωνώ μαζί σας, διότι όσα λέτε δεν έχουν καμία λογική βάση.

Έφυγε νευριασμένος, επειδή ο πατέρας του δεν του έδωσε λεφτά.


Αφού της συμπεριφέρθηκες με τέτοιο τρόπο, καλά έκανε κι έφυγε.

Θα πάρουμε γλυκό, μια και ήσασταν καλά παιδιά.

Λυπάμαι, που δε θα έρθει μαζί μας και η Ελένη.

Για να τρέχει σαν τρελός με το αμάξι, καρφώθηκε σ' ένα τοίχο.

Τελείωνε και δεν έχω χρόνο.

λέξεις και εκφράσεις

που χρησιμοποιούνται

ως αιτιολογικοί σύνδεσμοι

Επιχειρηματολογικά κείμενα

Να βρεθούν οι τελικές, οι αιτιολογικές και οι αποτελεσματικές προτάσεις

QUIZ 1  QUIZ 2

users.sch.gr/ipap

Να βρεθούν  οι αιτιολογικές προτάσεις

QUIZ

http://users.sch.gr/antafou

Δευτερεύουσες επιρρηματικές προτάσεις

Θεωρία και  Ασκήσεις,

users.sch.gr/ipap/

Υπάρχουν ονόματα οργανισμών, επιχειρήσεων,  συλλόγων κτλ. τα οποία αποτελούνται από πολλές λέξεις. Στη θέση τους  χρησιμοποιούμε τα αρκτικόλεξα, δηλαδή ακροστιχίδες που σχηματίζονται συνήθως από  το πρώτο γράμμα της κάθε λέξης.

Η λέξη αρκτικόλεξο προέρχεται από τις λέξεις αρκτικός (που σημαίνει αυτός που βρίσκεται στην αρχή) και λέξη.

Γράφονται  πάντα με κεφαλαία γράμματα.

Παραδείγματα

Ο.Τ.Ε. - Οργανισμός Τηλεπικοινωνιών Ελλάδος

Δ.Ε.Η. -  Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού

Ι.Κ.Α.  - Ίδρυμα  Κοινωνικών Ασφαλίσεων

 Ε.Μ.Π. - Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο

 Ο.Σ.Ε. - Οργανισμός Σιδηροδρόμων Ελλάδος

 Κ.Τ.Ε.Λ. - Κοινά Ταμεία Εισπράξεων Λεωφορείων

Συντομογραφία είναι η γραφή λέξεων ή φράσεων σε μικρότερη μορφή, παραλείποντας τμήματος ή τμημάτων των λέξεων χάριν συντομίας και οικονομίας χώρου.

Κάποιες συντομογραφίες χρησιμοποιούνται καθολικά και δεν χρειάζονται επεξήγηση. Ειδικά σε λεξικά και εγκυκλοπαίδειες που γράφονται σε χαρτί η χρήση συντομογραφιών είναι απαραίτητη και συνήθως διευκρινίζεται στις πρώτες σελίδες.


Παραδείγματα

π. χ. - παραδείγματος χάριν

ΒΔ - Βορειοδυτικό

βλ. - Βλέπε

εκ. -  εκατοστά

π.μ. - πριν το μεσημέρι

Πάω να πληρώσω

τον λογαριασμό της

Δ.Ε.Η. και του Ο.Τ.Ε.

Εγώ πάω
στο  Ι.Κ.Α.

Δες εδώ τα κυριότερα  αρκτικόλεξα

Μια πρωτότυπη online βάση δεδομένων όπου καταγράφονται συστηματικά ελληνικά (και ξένα, σχετιζόμενα με τα ελληνικά) ακρωνύμια, συντομογραφίες, αρκτικόλεξα και σύμβολα δημιούργησε η ομάδα βιβλιοθηκονόμων e-scriptorum. Η βάση δεδομένων είναι διαθέσιμη στο κοινό μέσω του δικτυακού τόπου http://www.asas.gr/

ΑΡΚΤΙΚΟΛΕΞΑ-ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ

Αρκτικόλεξα - Συντομογραφίες

 Βιβλίο Γραμματικής Ε΄ - Στ΄

Συντομογραφίες - Αρκτικόλεξα 1

Συντομογραφίες - Αρκτικόλεξα 2

Λέξεις με… καταγωγή

Συχνά συναντάμε λέξεις που είναι ή φαίνονται δύσκολες. Για να μπορέσουμε να τις καταλάβουμε χρειάζεται να ερευνήσουμε και την καταγωγή τους, να βρούμε δηλαδή πώς «γεννήθηκαν».


Ας δούμε τις λέξεις τηλεμαραθώνιος και κερδοσκοπική


χωρίζουμε τις σύνθετες λέξεις στα συνθετικά τους:

 τηλε-μαραθώνιος                κερδο-σκοπική


βρίσκουμε λέξεις από την ίδια οικογένεια του κάθε συνθετικού και από εκεί  «μαντεύουμε» τη σημασία τους:

π.χ. τηλε-, όπως τηλεόραση, τηλέφωνο, τηλεγράφημα
και -μαραθώνιος, όπως μαραθωνοδρόμος
κερδο-, όπως κερδίζω και -σκοπική, όπως σκοπεύω


προσπαθούμε να τις συνδέσουμε με το νόημα όλης της φράσης:

π.χ. στον τηλεμαραθώνιο για τα παιδιά του κόσμου που θα πραγματοποιηθεί από ……

Πρόκειται για μια μη κερδοσκοπική οργάνωση…


εάν δεν είμαστε σίγουροι για το συμπέρασμα στο οποίο καταλήξαμε, μπορούμε να ψάξουμε και σ’ ένα λεξικό.

Σχηματισμός λέξεων

Δες τις σύνθετες λέξεις με το -τηλε

τηλεκατευθυνόμενος > τηλε + κατευθυνόµενος, -η, -ο =  αυτός που κατευθύνεται από µακριά. Η λέξη χρησιµοποιείται για συσκευές ή µηχανές που κατευθύνονται από µία απόσταση µε διάφορες επιστηµονικές µεθόδους,

π.χ.:τηλεκατευθυνόµενος πύραυλος, τηλεκατευθυνόµενο αυτοκινητάκι.

Τηλεπικοινωνία > τηλε + επικοινωνία = η επικοινωνία µε καλωδιακή σύνδεση ή µε ηλεκτροµαγνητικά κύµατα ανάµεσα σε ανθρώπους που τους χωρίζουν µεγάλες αποστάσεις.

τηλεϊατρική > τηλε + ιατρική = η άσκηση της ιατρικής από µακριά µε τη βοήθεια ηλεκτρονικών µέσων, όπως του διαδικτύου και της ανοιχτής συνοµιλίας.

τηλεταινία > τηλε + ταινία = η ταινία που έχει γυριστεί ειδικά για να µεταδοθεί από την τηλεόραση.

Τι ζημιά κάνει η τηλεόραση στο παιδί

Στο πλαίσιο έρευνας που έγινε στη Γερμανία, ζητήθηκε από 1.900 παιδιά να σχεδιάσουν έναν άνθρωπο.

Τα πάνω σκίτσα ανήκουν σε παιδιά που παρακολουθούσαν έως μια ώρα καθημερινά τηλεόραση, ενώ τα κάτω σε αυτά που παρακολουθούσαν τουλάχιστον 3 ώρες καθημερινά τηλεόραση…

Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας τα παιδιά που καθηλώνονται καθημερινά για πολλές ώρες μπροστά στην τηλεόραση, αντιμετωπίζουν στο μέλλον προβλήματα ανάγνωσης, καθίστανται λιγότερο δημιουργικά και εμφανίζουν μειωμένη κριτική σκέψη.


Τηλεόραση και διαφήμιση

Η διαφήμιση είναι πολύ σημαντικό κομμάτι τόσο της κοινωνίας μας, όσο και των ΜΜΕ. Είναι χρήσιμη και ενημερωτική σε μεγάλο βαθμό, αλλά κρύβει μεγάλες παγίδες, ακόμα και για τους ενήλικους, πόσω μάλλον δε για τα παιδιά

Οι διαφημίσεις πολλές φορές θέλουν να μας κάνουν "πλύση εγκεφάλου". Θέλουν, δηλαδή, να μας επηρεάσουν τόισο βαθιά, να καθοδηγήσουν τη σκέψη μας, ώστε να μας πείσουν για την αξία του προϊόντος που διαφημίζουν.

Για να το πετύχουν αυτό, χρησιμοποιούν την εικόνα, τον ήχο και φυσικά την επανάληψη της διαφήμισης πολλές φορές.

Όλοι και όλες μας έχουμε σίγουρα πέσει θύματα των διαφημιστών. Θυμηθείτε πόσες φορές σπεύσατε να αγοράσετε κάτι μόνο και μόνο επειδή εντυπωσιαστήκατε από το τηλεοπτικό ή ραδιοφωνικό σποτάκι που το παρουσίαζε ή επειδή μια γιγαντοαφίσα ή μια καταχώρηση στον τύπο σάς κίνησε την περιέργεια.

Σίγουρα θα σας έχει συμβεί να προχωρήσετε σε αγορά ενός προϊόντος που δε χρειαζόσαστε πραγματικά, ακόμα κι αν το προϊόν ήταν σούπερ.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙαυτόν τον τρόπο όχι

Στην Ελλάδα, λοιπόν,

Τα προϊόντα τα οποία διατίθενται στην αγορά δεν θα πρέπει να ενέχουν κινδύνους για την ψυχική, πνευματική ή ηθική ανάπτυξη των ανηλίκων.

Επιπλέον, απαγορεύεται στους τηλεοπτικούς σταθμούς η μετάδοση διαφημίσεων παιδικών παιχνιδιών από τις 07:00 μέχρι τις 22:00 (…!!!)

Απαγορεύεται να εμφανίζονται παιδιά να καταναλώνουν ή να επικροτούν με κάθε τρόπο την κατανάλωση αλκοολούχων ποτών.α.

Οι διαφημίσεις που αφορούν τα παιδιά δεν πρέπει να κάνουν το παιδί να πιστεύει ευθέως ότι η ευτυχία, η κοινωνική καταξίωση ή η επιτυχία, θα προέλθουν άμεσα από την απόκτηση συγκεκριμένου προϊόντος.

Κανένα προϊόν δεν πρέπει να υπόσχεται στα παιδιά ότι αν το αποκτήσουν θα υπερτερούν από τα άλλα ή το αντίθετο.

Δεν πρέπει η επικοινωνία να περιέχει προτροπή στα παιδιά να πιέσουν άλλους να τους αγοράσουν τα διαφημιζόμενα προϊόντα.ι εικ

Τηλεόραση και διαφήμιση

Eυθύς και πλάγιος λόγος

  Δείτε ενότητα 6, Οι φίλοι μου, οι φίλες μου

 Αρβανιτίδης Θεόδωρος

Eυθύς και πλάγιος λόγος

Aντικείμενο

Aντικείμενο

Δείτε ενότητα 7, Η μουσική

Και εδώ

Ορθογραφία της προστακτικής αορίστου

Απλή και επαυξημένη πρόταση

Ορθογραφία της προστακτικής αορίστου

Δείτε ενότητα 11, Παιχνίδια

Απλή και επαυξημένη πρόταση

Δείτε ενότητα 4, Τα ζώα που ζουν κοντά μας

Προγράμματα τηλεόρασης

Λόγιοι σχηματισμοί ρημάτων σε –ούμαι και -ώμαι

Το ρήµα άγω

Προγράμματα τηλεόρασης

Σουδίας Γιάννης

Ρήματα με λόγια κλίση from Γιάννης Φερεντίνος

 Αρβανιτίδης Θεόδωρος

Σύνθεση με αχώριστα μόρια